Ad

دست ِ تاریک ، دستِ تاریک

یادداشت سعید عقیقی درباره حکایت دریای فرمان آرا

تریبون هنر: سعید عقیقی در نوشتاری تحت عنوان «دست ِ تاریک ، دستِ تاریک» نقطه نظرش را درباره جدیدترین ساخته‌ی بهمن فرمان آرا «حکایت دریا» که اکران آنلاین شده است، نوشت.

یادداشت سعید عقیقی را در تریبون هنر بخوانید:

« اصالت نومیدی شاید کلید درک واپسین ساخته فرمان آرا باشد؛ فیلمی منطبق با حال و روز ِ طاهر ِ محبّی و شاید خیلی‌ها،که در آن دیگر نه می‌توان سنگی در آب انداخت و نه همراه کودکی فرشته وار، همسفر رستگاری شد.

فیلم ساز این بار دو دهه دیرتر، دو دهه پیرتر ، با ته مانده‌ی جام ِ طنّازی و پیاله‌ای لبالب از اندوه باز می‌گردد و با مرور خاطرات دوره‌ی دوّم فیلمسازی اش ، به بهترین نمونه های آن (خانه ای روی آب ، بوی کافور عطریاس) نزدیک می شود.

بهره‌گیری از ساختار سه بَندی (آغاز در تیمارستان-گسترش در خانه- بازگشت به تیمارستان)، سکوت میان جمله ها، شخصیّت‌هایی که گویی از دنیای گلشیری برای دلداری موقّت ِ طاهر پای به دنیای او نهاده اند ، ژاله که قلب ِغریبه‌اش دیگر بر زخم های عاطفی گذشته مرهم نمی گذارد، پروانه که ورودش لحظه‌ای توهّم تشکیل خانواده کامل را زنده می‌کند و امیر که مرگ اش دوباره طاهر را به تیمارستان پرتاب می کند، کامل کننده تجربیّات فیلم ساز از دو دهه اخیر است.

حضور کوتاه رویا نونهالی در جست و جوی پسر گم شده اش ، ارجاعی‌ست واضح به نوزاد و کودک ِ مُرده بوی کافور… و خانه‌ای روی آب؛ هم چنان که خود فیلم قطعه سوم سونات ِ خودنگاری مرگ اندیشانه در آثار فیلم ساز را می‌نوازد و در آن به چیزی تلخ تر از مرگ، که عبارت است از جوان کُشی ، جدایی ،بحران عاطفی و فراموشی ، اشاره میکند.

این بار از بوسِ کوچولوی فرشته مرگ خبری نیست و مُردگان در حقیقت و زندگان در ذهن طاهر با مرگ دست و پنجه نرم می‌کنند. موسیقی ِ گاه “پرایزنر وار ” پیمان یزدانیان در قیاس با سازبندی بومی ِاحمد پژمان در –مثلا- خانه ای روی آب ، ابعاد منطقی تری به درام مدرن ،ذهنیّت گرا و گاه “کیشلوفسکی وار” فرمان آرا بخشیده است. برای من که شادمانی فانتزی و جنون آمیز دلم می خواد نگرانم کرده بود،تلخ کامی و سکون حکایت دریا واقعی تر ، و به دنیای فیلم ساز نزدیک تر است.

در نسخه ای که من دیدم البته کاستی‌هایی هست؛مثل لب زدن یک شخصیت و شنیده نشدن صدایش در یکی دو جا ، یا بُرش دادنِ دو صحنه گفت و گوی دو نفره به یکدیگر که به دلیل چیدمان صحنه دوم(همصحبتی ِ مهین و ژاله) کمی تصنّعی از کار درآمده است. شاید فیلم باید بیش از این می‌بود، و –مثلا- رابطه طاهر ،پروانه و ژاله ،یا فصل دیدار با هوشنگ به یاری شگردهای گفت و گو نویسی و کُنش‌های شخصیّت ها گسترش و ژرفای بیش تری می‌یافت.

اما این‌ها چندان مهم نیست. پس از مدّت‌ها صدای انسانیّت یک فیلم ایرانی را از حنجره پیرمردی پریشان در فیلمی عمیقا اندوهگین، متوازن میان لحن شخصی و ابعاد اجتماعی و به اندازه اندوه‌اش موقّر، از یک فیلم ساز صاحب سبک می‌شنویم. “حکایت دریا” حکایت ماست.»

 

حکایت دریا

تاریخ انتشار :۳۰ خرداد ۱۳۹۹

برچسب‌ها:, ,
مطالب مرتبط



شما هم یک دیدگاه ارسال کنید
 

نام


*

code



یادداشت آرشیو

  • یادداشت بابک صحرایی درباره انیو موریکونه
    از بد اقبالی ماست که جوانی مان، مقارن با کهنسالی اسطوره هاست

    تریبون هنر: بابک صحرایی درباره انیو موریکونه نوشت: امروز انیو موریکونه در ۹۱ سالگی درگذشت. خوب عمر کرد اما هنوز مرگ برایش زود بود. انسان هایی همانند او حتی در کهنسالی هم که بمیرند دل آدم می گیرد نام انیو موریکونه یکی از نمادهای موسیقی فیلم است. او با جادوی موسیقی اش، تعدادی از فیلم های درخشان تاریخ سینما را در قلب و روح مردم ماندگارتر کرد. یک فیلم را […]

  • بابک صحرایی پرویز پرستویی سیروس الوند
    یادداشت بابک صحرایی برای تولد پرویز پرستویی
    ناصر ملک مطیعی می گفت فکر نمی کردم یه روزی حاج کاظم زیر بغل فرمون رو بگیره

    تریبون هنر: بابک صحرایی برای تولد پرویز پرستویی نوشت: تولد پرویز پرستویی بهونه خوبی برای مرور هنرمندیه که توی جریان هنر و فرهنگ جامعه در حدود سی سال گذشته تاثیرهای مهمی داشته پرویز پرستویی در دهه هفتاد با فیلم هایی مثل آژانس شیشه ای، لیلی با من است، آدم برفی، […]

  • یادداشت جواد طوسی برای فرمان آرا و حکایت دریا
    زمانه آقا، زمانه!

    تریبون هنر _ جواد طوسی: پس از یک وقفه طولانی در فعالیت فیلمسازی بهمن فرمان‌آرا، حدیث نفس او در شروع کارش در یک دوران گذارِحساس در «بوی کافور عطر یاس» (۱۳۷۹ )، جملاتی از این دست بود: «هراس من از مرگ نیست، هراس من از بیهوده زیستنه/ وقتی فیلمساز فیلم […]

  • حکایت دریا

    تریبون هنر: سعید عقیقی در نوشتاری تحت عنوان «دست ِ تاریک ، دستِ تاریک» نقطه نظرش را درباره جدیدترین ساخته‌ی بهمن فرمان آرا «حکایت دریا» که اکران آنلاین شده است، نوشت. یادداشت سعید عقیقی را در تریبون هنر بخوانید: « اصالت نومیدی شاید کلید درک واپسین ساخته فرمان آرا باشد؛ […]

  • تریبون هنر: حمید جبلی خیلی اهل گفتگو نیست و بویژه دستش چندان به نوشتن یادداشت‌های یادبود برای همکارانش نمی‌رود ولی این بار وقتی برای نگارش مطلبی یا خاطره‌ای از محمد علی کشاورز با او طرح موضوع کردیم، دست به قلم شد و در پاسخ به درخواست ما یادداشتی برای این […]

Ad
Ad
Ad