Ad


محمود عزیزی: نگاه نژاد پرستانه به «حاجی فیروز» جلوه‌ای از نژادپرستی است

تریبون هنر: دکتر محمود عزیزی می‌گوید: نگاه نژاد پرستانه به «سیاه» خود جلوه‌ای از نژادپرستی است؛ چون «سیاه» تخته حوضی ما قهرمان ملی و نماد درد و بیداد تاریخ ایرانی و جگرهای سوخته یک ملت در طول تاریخ است.

ماجرای ابلاغیه شهرداری تهران مبنی بر استفاده نکردن از حاجی‌فیروز با چهره سیاه برای جلوگیری از سوءبرداشت‌های نژادپرستانه، به محل بحث و مناقشه تبدیل شده است، بویژه آنکه «حاجی‌ فیروز» با همان چهره سیاه نه تنها به عنوان نمادی از فرهنگ و آیین نوروز شناخته می‌شود، بلکه به عنوان شخصیتی در هنرهای نمایشی ایران نیز جایگاهی خاص دارد.

زنده‌یاد سعدی افشار که یکی از اسطورهای هنرهای نمایشی ایرانی با نشانه‌های از همین شخصیت در یادها مانده است، سال‌ها قبل در نمایشی به کارگردانی محمود عزیزی این کاراکتر را در اروپا روی صحنه برد.

محمود عزیزی با ابراز تاسف از اینکه از آن اجراها که در تئاتر پیتر بروک و در چهارچوب جشنواره بین‌المللی پاییزی فرانسه، سپس شهر لیون و بعد هم در مادرید اسپانیا روی صحنه رفت، سندی در اختیار ندارد، در یادداشتی کوتاه برای ایسنا نوشت:‌ «چهره سیاه نماد دانش و توانایی شناخت است. در ایران باستان فردی که به درجه‌ای از دانش و معرفت می‌رسید، سیه چرده می‌شد. به یاد داشته باشیم که «سیاه‌وش» فرزند ایرانی است و به درجه‌ای از شناخت رسیده است که از مقام قدسی برخوردار است و از آتش عبور می‌کند. برای اثبات سلامت خود از این دست نشانه‌ها که بیانگر حضور مستمر این شخصیت در تاریخ ایران است، دیده می‌شود.

از منظر نمایش، تنگ‌نظران و دورآشنایان با هنر نمایش این برداشت‌ها را می‌نمایند و در غرب هم شاید چنین برداشتی می‌شد. اضافه می‌کنم این نگاه نژادپرستانه خود جلوه‌ای از نژادپرستی است. امروزه دانش بشر و کشفیات نشان می‌دهند که رنگین‌پوست‌ها در کنار و در ردیف رامسس‌ها دیده می‌شوند.

«سیاه» تخته حوضی ما قهرمان ملی است همچون برخی شخصیت‌ها در تعزیه و «مبارک» در نمایش عروسکی. تبار این سیاه به دوران اساطیری باز می‌گردد و در جای جای فلات ایران با رنگ و بوی متفاوت جلوه‌گری می‌کند. این سیاه نه از زنگبار آمده است و نه از هند و هر جای دیگر، این پهلوان، نماد درد و بیداد تاریخ ایرانی و جگرهای سوخته یک ملت در طول تاریخ است.»

تاریخ انتشار :۵ فروردین ۱۴۰۰

برچسب‌ها:,
مطالب مرتبط



شما هم یک دیدگاه ارسال کنید
 

نام




یادداشت آرشیو

  • احسان علیخانی
    باز هم بی ماه عسل
    یادداشت سید محمد کاظمی

    تریبون هنر: احسان علیخانی سال ها کاری کرد که ماه رمضان را بدونِ “ماه عسل” نمی شد تصوّر کرد. اما واقعیّت این است که ما یک بار دیگر قرار است بدون تماشای “ماه عسل” آماده ی افطارها شویم! اینکه “عصر جدید” تا چه اندازه مهم است و آیا ارزش تعطیلی […]

  • یهودا و مسیح سیاه

    تریبون هنر: فیلم «یهودا و مسیح سیاه» به کارگردانی شاکا کینگ با تمام تبلیغات و تحسین های پشت سرش فیلمی به شدت معمولی و شعارزده است. فساد پلیس و سیستم قضایی امریکا و ستم نژادی، بهانه ساخت فیلم های زیادی در امریکا بوده اند. از کشتن مرغ مقلد (رابرت مالیگن […]

  • نوید محمدزاده
    وای اگر به دنیا نیامده بودی
    برای تولد نوید محمدزاده
    یادداشت سید محمد کاظمی

    تریبون هنر _ سیدمحمد کاظمی: فروردینی نیستم ولی فروردین را سینمایی تر از همیشه دوست دارم…نوید محمدزاده عزیز! تولدت مبارک. چه خوب که به دنیا آمدی و در هوای سینمای ما نفس کشیدی.الان زمانی ست که نمی توان گذشته و آینده ی سینما را بدون حالِ خوب تو و هنر […]

  • سعید آقاخانی
    وقتِ قهر کردن است آقای آقاخانی!
    یادداشت سید محمد کاظمی

    تریبون هنر: دلم نمی خواهد همین ابتدای سالی ، حرف های تلخ بزنم؛ امّا راستش را بخواهید این متن را می نویسم تا هم خودم کمی آرام شوم و هم شاید بتوانم برخی حواس ها را جمع تر کنم! اگر خاطرتان باشد دهه هشتاد رضاعطاران حسابی در تلویزیون موفق بود. […]

  • جواد عزتی

    تریبون هنر: زیاد در سینما نمی توان چهره هایی را پیدا کرد که کارنامه کاری شان از حیث نقش افرینی های متنّوع ، استثنایی باشد. کمتر هنرپیشه ای را می توان در سینمای خودمان یافت که هم در ایفای نقش های کمدی صد در صد موفق است و هم نقش […]

Ad
Ad
Ad
Ad