تریبون هنر: نیویورک تایمز در مقاله ای درباره مسایل جنسی جاری در جشنواره کن نوشت:

روز شنبه در سومین روز جشنواره کن، ۸۲ بانوی سینماگر به تعداد فیلمهای برگزیده شده فیلمسازان زن در تاریخچه رقابت اصلی کن (کمتر از ۵% تمامی فیلم‍‌ها) روی فرش قرمز رژه رفتند در حالی که توسط هیئت داورانی مشایعت می‌شدند که زنان بر آن سیطره دارند و رییس آن هنرپیشه نامور استرالیایی کیت بلانچت است که پیشاپیش این رژه نمادین می‌گوید: زنان در در دنیای امروز اقلیت نیستند اما وضعیت فعلی صنعت سینما به گونه دیگریست. این واقعه را میتوان واضح ترین بسامد جنبش MeToo در کن امسال قلمداد کرد اما از سوی دیگر به نظر می آید فستیوال کن پیش از زیر سوال بردن شرایط و سابقه تیره صنعت سینما در قبال زنان باید یک سقلمه به خویش بزند که در میان ۲۱ فیلم برگزیده رقابت نخل طلا تنها سه فیلم از فیلمسازان زن گزینش شده اند.
این فستیوال در هفت و یکمین دوره خود دیگر صرفن محل نمایش فیلم های خاص پسند نیست بلکه تبدیل به بازارچه ای برای ارائه و توزیع آثار کمپانی های چندملیتی و همچنین محفلی برای ایجاد ارتباط با افراد و لابیستهای ذینفوذ عالم سینما گردیده است، این جشنواره سال‌ها پاتوق هاروی واینستین بود که اکنون با رسوایی تعرضات جنسیتی دست به گریبان است و میان دوجین شکواییه حداقل دومورد از آنها در همین فستیوال کن رخ داده است امسال شخص هاروی واینستین غایب است ولی اتمسفر جنسیتی و بزم های خوشایند روحیات واینستین همچنان در گوشه و کنار فستیوال برپاست، در بخش ساحلی پردیس جشنواره زنان جوان نیمه عریان مشغول جلب توجه هستند از جمله مدل ها و بازیگران زن تازه کار و جویای نامی که به امید رویهم ریختن با تهیه کنندگان کارگردانان عکاسان و استعدادیابان دلبری میکنند چنانچه همگان میدانند در لابی هتلهای لوکس کن زنان اسکورت به بهانه بروشورهای جشنواره به سویتان آمده و پیشنهاد ۶۰۰ یورویی برای همراهی شما تا محل اقامتتان ارائه می دهند.
مارلن اسکیاپا وزیر عدالت جنسیتی فرانسه می‌گوید: سینما بالذات از تمنا و امیال نرینه جدایی پذیر نیست، هوسی که تهیه کنندگان و کارگردانان را برای ساختن فیلم با یک بازیگر زن مجاب میکند در تماشاگرانی که فیلم را میبینند نیز وجود دارد و پرواضح است این هوس خود بر جذابیت جسمانی زنان استوار است و در این میان قدرت، شهرت و پول ابزار کامروایی تلقی می‌شود. اکتبر سال گذشته که سیل اتهامات علیه واینستین روانه شد پیر لسکیور رییس ادواری رویداد و تیری فرمو سامان گر هنری جشنواره طی بیانیه رسمی از اینکه چنین پرونده ای علیه یکی از افراد مرتبط با جشنواره مطرح شده ابراز تاسف کرده و واکنش به یکی از ظالمانه ترین ودیربازترین تبعیض ها را به فال نیک گرفتند و اعلام امیدواری کردند که همگان ازین رفتارهای غیر قابل قبول برائت بجوییم. البته واکنش جامعه هنری فرانسه به MeToo بهمین یکدستی همدلانه نبود در ژانویه گذشته هنرپیشه افسانه ای کاترین دونوو بهمراه بیش از صد بازیگر دیگر طی نامه سرگشاده منتشر شده در لوموند بیان کردند تجاوز یک جرم مسلم است اما تلاش برای لاس زدن و اغوای کسی، چه مصرانه و چه ناشیانه جرم نیست.
آقای فرمو در توجیه تعداد اندک فیلمهای برگزیده از زنان فیلمساز معیار گزینش را تنها بر اساس کیفیات سینمایی و ممتازی آثار می‌داند و با تبعیض مصلحتی و دوپینگ برای حمایت از زنان مخالف است شاید حق با اوست چرا که فستیوال کن از قدیم الایام تحت سلطه کارگردانان مذکر سرشناسی چون اسکورسیزی و تارانتینو و آلمادووار بوده و نمیتوان انتظار داشت به یکباره این الگو و سنتواره تغییر کند. البته امسال در کن تغییرات زیادی مشاهده می‌شود از جمله قانون جدید ممنوعیت سلفی گرفتن در اطراف فرش قرمز برای جلوگیری از هرج و مرج و غائله محرومیت محصولات نتفلیکس به دلیل عدم تبعیت از قانون نمایش اولیه لوگوی کن به زبان فرانسه (که سه سال فیلمهایشان قابل استریم در فرانسه نخواهد بود) اما آنچه مربوط این گزارش است نوع جدیدی از تضمین امنیت جنسی و عدم سوء استفاده است که برای اولین بار در جشنواره به کار بسته شده است به این نحو که در پاویلیون آمریکایی جشنواره همه دست اندرکاران از جمله فیلمسازان جوان و مستقل و تازه کار وباید یک فرم الکترونیکی امضا کنند مبنی بر لغو مادام العمر عضویتشان از فستیوال کن به محض ارتکاب هرگونه تعرض جنسی. اینکه تا این لحظه چند گزارش از تعرض جنسی توسط بانوان گزارش شده مشخص نیست اما خانم اسکیاپا اطمینان دارد زیرساخت لازم برای سهولت دسترسی بانوان برای تشکیل پرونده نزد مقامات مسئول موجود است.
البته در این میان انتخاب خانم بلانچت بعنوان رییس ژوری نیز تصادفی رخ نداده چرا که ایشان مبتکر کارزار دیگر کافیست!! Times Up علیه آزار جنسی بانوان می باشد. فیلمساز جوان فرانسوی اوا هاسن یکی از سه بانوی فیلمسازی که در رقابت نخل طلای امسال حضور دارد درباره مصائب فیلمسازی بانوان می‌گوید: فراهم آوردن مقدمات ساخت نخستین فیلمش شش سال زمان گرفته است و همچنین تامین هزینه چهارمیلیون یورویی فیلم حاضر با مشقت بسیار همراه بوده است، فیلم “دختران آفتاب” روایتگر زنان رزمنده کرد است که در عراق علیه داعش جنگیدند، وی خاطر نشان می‌کند یک فیلمساز مرد به راحتی دوبرابر این بودجه را برای یک فیلم جنگی تهیه خواهد کرد!!
یک توجیه برای تعداد اندک فیلمهای ساخته شده توسط زنان در جشنواره به کمتر بودن تعداد تجمعی فیلمسازان زن و آثارشان برمی‌گردد که این استدلال ریشه تقصیر را متوجه لایه بالاتر ساختار جامعه می‌کند که حمایت لازم را از زنان فیلمساز را بعمل نیاورده است آنهم در کشوری همچون فرانسه که ۵۲ درصد جمعیت را زنان تشکلی داده اند ولی تنها ۲۳ درصد فیلمسازان زن هستند، به قول خانم هاسن: جامعه ای که نتوانسته است عدالت خود را استیفاء کند بدون شک جامعه ای بیمار است. دقیقن فردای رژه بانوان (که سلما هایک یکی از شاکیان واینستین نیز در آن شرکت جُست) وزیر فرهنگ فرانسه اعلام آمادگی کرد تا در آینده ای نزدیک قوانینی برای اعمال برابری جنسیتی در سازوکار تخصیص منابع مالی مصروف سینمای فرانسه وضع کند با این وجود خانم هاسن نشانه هایی از امیدواری را مشاهده کرده و تصدیق می‌کند: من به آینده امیدوارم چرا که بدون اُمید تغییری در وضع موجود رخ نمی‌دهد، شاید همین فستیوال آغازگر دوران طلایی {برای زنان سینماگر} باشد.

به نقل از نیویورک تایمز

تاریخ انتشار :۱ خرداد ۱۳۹۷

اصغر فرهادی: ترجیح می دهم در ایران فیلم بسازم

اصغر فرهادی و کاترین دنو در جشنواره کن و تحلیل روزنامه گاردین